For faster navigation, this Iframe is preloading the Wikiwand page for Kerkmuziek.

Kerkmuziek

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie

Hoofdorgel Nieuwe Kerk Amsterdam
Hoofdorgel Nieuwe Kerk Amsterdam

Onder kerkmuziek verstaat men muziek, die geschreven is met het oog op gebruik ervan in de kerkelijke liturgie.

Geschiedenis

Kerkmuziek is zo oud als de Kerk zelf, hoewel uit de vroegste tijden niet bijzonder veel is overgebleven, voor een deel doordat oudere notatiesystemen in onbruik geraakt waren.

De eerste periode waarin bewust een poging is gedaan om enige orde aan te brengen in de liturgische muziek, deze te bundelen en verder te ontwikkelen, is de tijd van Karel de Grote. Aan deze tijd danken wij de eerste bundeling van het gregoriaans en het neumenschrift. Ongetwijfeld bevat het gregoriaans overblijfselen uit vroegere tijden, mogelijk zelfs uit de joodse tempelliturgie, maar dit is moeilijk aan te wijzen. Feit is dat bijna acht eeuwen lang de ontwikkeling van de West-Europese muziekgeschiedenis, zo niet geheel, dan toch voor het grootste deel, via kerkmuziek plaatsvond.

Met de ontwikkeling van de muzieknotatie en de meerstemmigheid richtten veel componisten zich op het scheppen van vooral kerkmuziek, ook al omdat componisten dikwijls priesters waren, zoals Gregorio Allegri, Gilles Binchois, Philippe de Vitry en niet te vergeten de Rode Priester Antonio Vivaldi. Vaak was dat voor musici de beste, zo niet enige, manier om aan de kost te komen, niet alleen in de Kerk zelf, maar ook aan een prins- aartsbisschoppelijk-, hertogelijk-, of keizerlijk hof.

Door alle eeuwen heen is de mis, of een onderdeel daarvan, een geliefd onderwerp voor componisten geweest, ook protestantse componisten zoals Johann Sebastian Bach schreven in deze vorm. De gregoriaanse melodieën werden vaak als basis genomen voor verdere meerstemmige bewerking. In de protestantse traditie vormt het kerklied het belangrijkste uitgangspunt voor de kerkmuziek. Op basis van het kerklied ontstonden koraalbewerkingen, -fantasieën en variaties, motetten en cantates. Ook katholieke componisten als Max Reger lieten zich door het protestantse kerklied inspireren.

Het motu proprio Tra le sollecitudini van 1903 van Paus Pius X was belangrijk voor de katholieke kerkmuziek omdat hiermee het gregoriaans werd hersteld.

Enkele voorbeelden van kerkmuziek, die thans ook in de concertzaal zijn te beluisteren:

Opleiding

In Heverlee bij Leuven is het Lemmensinstituut actief in de studie en het onderricht van kerkmuziek. In Nederland kan aan diverse conservatoria kerkmuziek worden gestudeerd. In de praktijk houdt dit meestal in dat men naast de studie van bijvoorbeeld orgel of koordirectie de specifieke bijvakken (gregoriaans, liturgie, hymnologie)voor kerkmuziek bestudeert. Het Nederlands Instituut voor Kerkmuziek (NIK), tegenwoordig samen met het conservatorium en de beiaardschool onderdelen van de faculteit muziek van de Hogeschool voor de Kunsten Utrecht, is door de kerken erkend als opleidingsinstituut. Maar ook bij de andere conservatoria zijn kerkelijke examinatoren bij de eindexamens aanwezig. Het NIK en de Nederlandse Sint-Gregorius Vereniging (NSGV) werken nauw met elkaar samen. De NSGV houdt zich bezig met de opleiding van het amateurkader voor kerkmuziek. De Katholieke Kerk en de Protestantse Kerk in Nederland hebben voor de begeleiding en kwaliteitsbewaking van de kerkmuziekopleidingen in Nederland de Interkerkelijke Stichting Opleiding Kerkmuziek (ISOK) opgericht.[1]

Enkele belangrijke componisten van kerkmuziek

{{bottomLinkPreText}} {{bottomLinkText}}
Kerkmuziek
Listen to this article

This browser is not supported by Wikiwand :(
Wikiwand requires a browser with modern capabilities in order to provide you with the best reading experience.
Please download and use one of the following browsers:

This article was just edited, click to reload
This article has been deleted on Wikipedia (Why?)

Back to homepage

Please click Add in the dialog above
Please click Allow in the top-left corner,
then click Install Now in the dialog
Please click Open in the download dialog,
then click Install
Please click the "Downloads" icon in the Safari toolbar, open the first download in the list,
then click Install
{{::$root.activation.text}}

Install Wikiwand

Install on Chrome Install on Firefox
Don't forget to rate us

Tell your friends about Wikiwand!

Gmail Facebook Twitter Link

Enjoying Wikiwand?

Tell your friends and spread the love:
Share on Gmail Share on Facebook Share on Twitter Share on Buffer

Our magic isn't perfect

You can help our automatic cover photo selection by reporting an unsuitable photo.

This photo is visually disturbing This photo is not a good choice

Thank you for helping!


Your input will affect cover photo selection, along with input from other users.

X

Wikiwand 2.0 is here 🎉! We've made some exciting updates - No worries, you can always revert later on