For faster navigation, this Iframe is preloading the Wikiwand page for Portaal:Mens & maatschappij.

Portaal:Mens & maatschappij

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie

P social sciences.png
Portaal Mens & maatschappij
Op dit portaal vind je alle portalen die met mensen en met de maatschappij te maken hebben.
P social sciences.png

INHOUD
Belgisch koningshuisbestuurskundebierchristendomdagelijks leveneten en drinkenEuropese Uniefilosofiegeschiedenisislamjodendomkunst & cultuurlandbouwmediamuziekNederlands koningshuisesoterieopenbaar vervoerpolitiekpsychologiesportVlaamse politiekscoutingsteden (Benelux)steden (internationaal)toerismeridderordensociologie

Uitgelicht Openbaar Vervoer

Het Spoorwegmuseum na de renovatie in 2005
Het Spoorwegmuseum na de renovatie in 2005

Het Spoorwegmuseum is sinds 1954 gevestigd in het in 1874 gebouwde voormalige Station Utrecht Maliebaan te Utrecht.

Het museum werd in 1927 opgericht en was aanvankelijk ondergebracht in een der Hoofdgebouwen van de Nederlandse Spoorwegen in Utrecht. De collectie omvatte voornamelijk afbeeldingen, documentatie en attributen. In de jaren dertig werden de eerste initiatieven genomen tot behoud van oud spoorwegmaterieel van historisch belang. Als gevolg van de oorlogsomstandigheden ging een deel hiervan alsnog verloren.

Maliebaanstation

Na tijdelijk ondergebracht te zijn geweest in het Rijksmuseum te Amsterdam kon het museum in de jaren vijftig weer terugkeren naar Utrecht. Het in 1939 gesloten Station Utrecht Maliebaan bleek een geschikte locatie. Na verbouwing kon het museum in 1954 zijn deuren openen. Er was hier veel meer ruimte om de collectie aan het publiek te tonen. Ook kon er nu historisch materieel opgesteld worden ter bezichtiging. Tot 2003 was de lange rij historische stoomlocomotieven langs het eerste perron het meest in het oog vallende deel van deze collectie. Daarna werd het museum ingrijpend verbouwd en uitgebreid. Sinds juni 2005 is het in de vernieuwde vorm weer opengesteld. Het meeste materieel is nu ondergebracht in een grote tentoonstellingshal achter het oorspronkelijke stationsgebouw.

[bewerk]

Uitgelicht dagelijks leven

Een tube tandpasta
Een tube tandpasta

Tandpasta is een stof waarmee de tanden gepoetst kunnen worden. In vroegere tijden poetsten de mensen ook al hun tanden, echter niet met echte tandpasta en een tandenborstel maar met een takje van een geneeskrachtige boom of plant. Ook zout werd wel gebruikt om tanden mee te poetsen.

In delen van Afrika poetsen arme mensen nog steeds hun tanden met een takje omdat tandpasta te duur is. De oude Egyptenaren poetsten hun tanden met as gemengd met kruiden. Ook arme mensen poetsten hun tanden vroeger met as.

Heden ten dage gebruikt men tandpasta voor de dagelijkse mondhygiëne, met als hulpmiddel de tandenborstel.

Voor tandpasta voor jonge kinderen en kinderen in de wisselfase worden vaak minder agressieve grondstoffen gebruikt dan in gewone tandpasta. Dat is nodig omdat melkgebitten andere bescherming behoeven dan de blijvende tanden en kiezen en ook omdat sommige jonge kinderen de neiging hebben om tandpasta te eten. Wellicht heeft dat dan weer te maken met het feit dat kindertandpasta meestal een lekker zoete vruchtensmaak een vrolijke kleur heeft.


Uitgelicht Eten en drinken

Een gesneden brood
Een gesneden brood

Brood is een meelproduct gemaakt door deeg te bakken, te koken of te stomen. Het is een belangrijk voedingsmiddel.

Het deeg dat als basis dient voor de broodbereiding, bestaat in principe uit meel en water waaraan gist of zuurdesem en meestal zout is toegevoegd. Daarnaast worden voor speciale soorten brood nog andere toevoegingen gedaan.

Brood bestaat uit wit brood en bruin brood, ook wel tarwebrood genoemd. Gemaakt van diverse soorten granen. Bakkers maken vele varianten zoals (grof) volkoren, meergranen, met vaak eigen benamingen zoals Plaat of Knip (wit of bruin), Casino, Waldkorn, et cetera. Brood kan gesneden of ongesneden worden verkocht bij een speciale bakkerij, supermarkt of op de markt.


Uitgelicht Belgisch koningshuis

LouiseBelgie.jpg

Louise Marie Amélie (Laken, 18 februari 1858 - Wiesbaden, 1 maart 1924), Prinses van België, Prinses van Saksen-Coburg-Gotha was het eerste kind van de latere koning Leopold II van België en diens vrouw Maria Henriëtta.

In 1875 werd de Louise uitgehuwelijkt aan haar achterneef prins Filips van Saksen-Coburg-Gotha die behoorde tot de rijke Hongaarse tak van de Coburgfamilie en veertien jaar ouder was dan zijn bruid. Het huwelijk, gezegend met twee kinderen (prinses Dorothea en prins Leopold) was echter geen succes. Leopold was trots op zijn huwelijksstrategie, die erop neerkwam dat hij dit huwelijk arrangeerde met het oog op politieke belangen. Zijn dochter was niet gelukkig met het huwelijk, na de eerste huwelijksnacht ruilde ze haar bed in voor de Serres van Laken.

Louise vond de ware liefde in de persoon van de Kroatische graaf Géza Mattacic (1868-1923), die ze ontmoette in het Prater.


Uitgelicht Nederlands koningshuis

Dowager Queen of Holland.jpg

Adelheid Emma Wilhelmina Theresia (Arolsen, 2 augustus 1858Den Haag, 20 maart 1934), Prinses van Oranje-Nassau, Prinses van Waldeck-Pyrmont, was de tweede echtgenote van koning Willem III van 1879 tot zijn dood in 1890 en koningin-regentes der Nederlanden van 1890 tot 1898. Als regentes nam zij het koninklijk gezag waar; eerst enkele dagen voor de dood voor haar echtgenoot, de daarop volgende jaren voor haar minderjarige dochter Wilhelmina, de Koningin.

Willem III was oud genoeg om Emma's vader, of zelfs haar grootvader te zijn: Bij hun verloving op 30 september 1878 in Arolsen was Emma twintig en Willem eenenzestig jaar oud. Ze trouwden op 7 januari 1879, en op 31 augustus 1880 werd er een dochter, Wilhelmina geboren. Zoals hiervoor reeds genoemd was Emma een verre verwante van haar echtgenoot, haar betovergrootmoeder Carolina van Oranje-Nassau was een zus van Willem III's overgrootvader Willem V van Oranje-Nassau. Emma's betovergrootvader Frederik I van Württemberg was ook nog een broer van Willem III's grootmoeder Sophia Dorothea Augusta Louisa van Württemberg.

Willem III vond rust bij Emma, zijn jeugdige tweede echtgenote. Eerder was de koning getrouwd met zijn nicht Sophie van Württemberg, die in 1877 was overleden. Hun huwelijk was erg slecht; de echtelieden leefden sinds 1855 gescheiden van tafel en bed.

Emma zette zo veel mogelijk de lijn van koning Willem III voort. Al direct trof zij maatregelen om elke minister eenmaal in de veertien dagen persoonlijk te ontmoeten. Anders dan haar overleden man hield zij zich nauwgezet aan de regels van het constitutionele koningschap.


Uitgelicht Filosofie

Rene Descartes stelde dat alle niet-menselijke dieren reductionistisch verklaard konden worden als machines, De homines 1622.
Rene Descartes stelde dat alle niet-menselijke dieren reductionistisch verklaard konden worden als machines, De homines 1622.

Reductionisme (Latijn: reducere, 'herleiden tot' of 'terugvoeren op') is de benaming die in de filosofie en in wetenschapstheoretische debatten gegeven wordt aan de opvatting die stelt dat de natuur van complexe entiteiten steeds herleid kan worden tot meer fundamentele entiteiten. De opvatting kan betrekking hebben op objecten, maar ook op fenomenen, verklaringen, theorieën en meningen. Een van de belangrijkste kwesties die verband houden met het reductionisme is de filosofische vraagstelling of de mentale eigenschappen van de mens volledig gereduceerd kunnen worden tot zijn fysische eigenschappen. Met andere woorden: of de mens en het menselijk denken en handelen volledig kunnen worden verklaard op basis van louter fysisch-biologische eigenschappen. Inclusief de schijnbaar niet-fysische eigenschappen, die doorgaans onder de noemer 'geest' worden geplaatst.

Het reductionisme wordt doorgaans in verband gebracht met het project van de eenheidswetenschap. Dit project, dat voor het eerst werd geformuleerd door Paul Oppenheim en de Amerikaanse epistemoloog Hilary Putnam streeft ernaar om alle wetenschappen, zowel de natuurwetenschappen als de gedragswetenschappen, met elkaar te verbinden en tot een eenheid te brengen.


Uitgelicht geschiedenis

Karl Marx 001.jpg

Karl Heinrich Marx (1818–1883) was een Duitse denker die belangrijke invloed heeft gehad op de (politieke) filosofie, de economie,de sociologie en de historiografie; hij was een van de grondleggers van de arbeidersbeweging. Hij woonde en werkte in Duitsland, Frankrijk, België en Engeland.

[bewerk]

Uitgelicht Kunst & Cultuur

Charles Dickens2.jpg

Charles Dickens (7 februari 1812 - 9 juni 1870) was de belangrijkste Britse schrijver van het Victoriaanse tijdperk.

In 1843 verscheen de eerste en beroemdste van zijn kerstvertellingen: 'A Christmas Carol in Prose', nog steeds een vaak en graag verteld en verfilmd verhaal dat ieder jaar in de kersttijd in diverse vormen opduikt. Ook in de jaren daarna verschijnen hartverwarmende kerstvertellingen (The Chimes, The Cricket on the Hearth, The Battle of Life en The haunted Man).

[bewerk]

Uitgelicht Scouting

Uniform

Zie ook uniform (scouting)

Het uniform van Scouting bestaat uit een blouse (de kleur hangt in Nederland af van de speltak en in Belgiē meestal van de scoutingfederatie), of trui, een scoutingdas (In Nederland en Belgiē meestal per groep verschillend), en een dasring. Het uniform kan verder optioneel aangevuld worden met een scoutingbroek, een hoofddeksel (hoed, barret of pet), een trui (met verenigingslogo) en/of een fluitkoord. Op de blouse zijn de naamlabels van de Scoutinggroep waar de Scout lid van is, het installatieteken en diverse insignes genaaid.

Uitgelicht Luchtvaart

Anton Herman Gerard Fokker (6 april 189023 december 1939) was een Nederlandse vliegtuigbouwer.

Anthony Fokker werd geboren in Blitar (Kediri) op Java, in het toenmalige Nederlands-Indië, als zoon van de koffieplanter Herman Fokker. Vier jaar later verhuisde de familie naar Haarlem om Tony en zijn oudere zus Toos een Nederlandse opvoeding te kunnen geven. Fokker senior was een self made man, en ook Fokker zelf hield het op school niet uit. Hij speelde liever met zijn modeltrein en zijn stoommachine. Hij verliet de middelbare school voortijdig, en vond een lekvrije band uit, maar de uitvinding bleek al door een ander gepatenteerd. In de zomer van 1910 stuurde zijn vader hem naar een monteuropleiding in Duitsland. Fokker wilde liever vliegen en besloot naar een andere school te gaan. Zijn eerste propellervliegtuigje, dat hij in 1910 ontwierp en construeerde, noemde hij De Spin. Lees verder...

[bewerk]

Uitgelicht Muziek

JohnLennon2.jpg

John Winston Lennon MBE (Liverpool, 9 oktober 1940New York, 8 december 1980) was een Engels popmusicus en oprichter van de Liverpoolse groep The Quarrymen, die later bekend werd als The Beatles. Samen met Paul McCartney, George Harrison en Ringo Starr had Lennon met deze groep een belangrijke rol in de popmuziek.

Ook als solist maakte hij (gedeeltelijk samen met zijn vrouw Yoko Ono) een bloeiende carrière door, waarmee hij bekend werd als een van de belangrijkste gezichten van de hippiebeweging. Naast zijn muzikale en culturele bijdrage leverde Lennon ook politieke en filosofische inzichten als vredesactivist en vrijdenker. Het nummer Imagine geldt hiervan als bekendste en duidelijkste voorbeeld.

De familienaam van Lennon komt van Ó Leannáin of Ó Lionnáin, een veel voorkomende naam in de Ierse graafschappen Fermanagh en Galway. Zijn Ierse grootvader Jack Lennon is in 1858 naar Liverpool verhuisd. Ook zijn vader Alfred zong, als bijverdienste. (Lees verder)

Uitgelicht Auto

2008-04-24 Windshield wiper parts.jpg

Een ruitenwisser is een veelal rubberen strip die op een frame is gemonteerd en – de naam zegt het al – gebruikt wordt om water van ruiten af te wissen. Hoewel het ding dagelijks door vele huisvrouwen en glazenwassers wordt gebruikt, bedoelt men met het woord ruitenwisser meestal specifiek de versie die op auto's wordt gebruikt.

De vroegste vorm van de ruitenwisser is de handbediende versie op auto's uit het begin van de twintigste eeuw. Vooral de scharnierende wisser aan de bovenzijde van de voorruit is bekend geworden. Al snel werd de borstel op de wisserarm door een rubber strip vervangen. Hoewel de elektrische wisser in zijn vroegste vorm al van 1917 dateert, overheersen tot aan de Tweede Wereldoorlog de wissers die op onderdruk werken, vooral in de Verenigde Staten. Ontworpen door een automonteur uit Cleveland, William Folberth (1920), werden deze 'suction wipers' vooral door de firma Trico geproduceerd. In Duitsland kwam de eerste autonoom werkende (onderdruk)wisser in 1924 op de markt.


[bewerk]

Uitgelicht Media

Walt Disney (l) met Wernher von Braun

Walter Elias Disney (5 december 1901 – 15 december 1966) was een Amerikaans maker van tekenfilms en de geestelijk vader van onder meer Mickey Mouse en Donald Duck. Hij is de stichter van het mediaconglomeraat The Walt Disney Company.

Walt Disney had een eigen studio, de Hyperon Avenue Studios, waar hij samen met zijn broer Roy en een handjevol anderen allerlei tekenfilms met dieren maakte. Walt Disney zelf was geen animator, hij wist wat mogelijk was en hoeveel tijd verschillende dingen kostten, maar het zelf uitvoeren kon hij niet, hij was een man van ideeën. Al snel had hij dit zelf door en nam hij enkele animators in dienst. In 1928 kwamen drie filmpjes van Mickey Mouse uit. De eerste was Plane Crazy. In 1937 maakte Walt Disney zijn eerste en de allereerst tekenfilm van speelfilmlengte ooit: Sneeuwwitje en de Zeven Dwergen. Deze film was razend populair en won in 1939 acht Oscars. Tijdens het maken van Jungle Boek in 1966 overleed Walt Disney, aan de gevolgen van longkanker. lees verder>>>

[bewerk]

Uitgelicht Europese Unie

■ Europese Gemeenschappen■ Europese Unie
 Europese Gemeenschappen
 Europese Unie

De uitbreiding van de Europese Unie is een proces waarbij nieuwe staten toetreden tot de Europese Unie. Het proces begon met de oprichting van de Europese Gemeenschap voor Kolen en Staal door België, West-Duitsland, Frankrijk, Italië, Luxemburg en Nederland in 1957. Sindsdien is de Europese Unie zes keer uitgebreid en heeft het na de laatste uitbreiding met Bulgarije en Roemenië in 2007 27 lidstaten.

Om toe te kunnen treden tot de Europese Unie moet een land voldoen aan enkele economische en politieke voorwaarden die bekend staan als de Criteria van Kopenhagen. Enkele eisen zijn een stabiele democratische regering met respect voor wetten en de daarmee samenhangende vrijheden en instituten. Volgens het Verdrag van Maastricht moet elke lidstaat en het Europees Parlement er mee instemmen dat een nieuw land toetreed. </noinclude>

[bewerk]

Uitgelicht Vlaggen en Wapens

Vlag van Schotland
Vlag van Schotland

De vlag van Schotland bestaat uit een wit andreaskruis op een blauw vlak. Het doek is al eeuwenlang het symbool van Schotland en wordt ook wel Saltire of Saint Andrew's Cross genoemd.

Het andreaskruis staat symbool voor het kruis waaraan de apostel Andreas, de Schotse beschermheilige, zou zijn gekruisigd. De geschiedenis van de vlag gaat terug tot de middeleeuwen.

Volgens een legende zou rond 832 de Pictische koning Angus II de Schotten in een gevecht tegen de Angelen geleid hebben, nabij het huidige Athelstaneford in East Lothian. Tijdens het gevecht raakte Angus omsingeld, en hij en zijn mannen baden om hulp. 's Nachts verscheen Sint Andreas, ter dood gebracht aan een kruis in de vorm van een X, voor Angus. Andreas verzekerde hem dat hij zou winnen. De volgende dag verscheen het witte andreaskruis aan de lucht. De Angelen sloeg de schrik om het hart, en werden verslagen. Sindsdien zou het andreaskruis het symbool van de Schotten zijn.

Bewijs van het andreaskruis als Schots symbool dateert echter pas uit latere tijden. De oudste vermelding stamt uit 1165, in een verwijzing naar de slag van Athelstaneford. Verder lezen

Uitgelicht Politiek

Deng1941.jpg

Deng Xiaoping (鄧小平, 1904–1997), was een Chinees staatsman. Hij heette ook wel Deng Xixian. Dengs vader was een rijke landeigenaar, Deng was de zoon van een concubine. Zijn vader was sterk gekant tegen de heersende Qing-dynastie en was een liberaal en aanhanger van Dr. Sun Yat-sen, die later de eerste president van China werd.


[bewerk]

Uitgelicht Vlaamse politiek

Vlaams-nationalisme is een nationalistische stroming die een onafhankelijk Vlaanderen beoogt.

Het Vlaams-nationalisme is voortgekomen uit de Vlaamse Beweging. Vlaams-nationalisten streven naar Vlaamse onafhankelijkheid, in tegenstelling tot anderen binnen de beweging, zoals cultuurflaminganten, federalisten of confederalisten.


Uitgelicht Islam

Kritiek op de islam is er al sinds de tijd dat de islamitische profeet Mohammed met zijn prediking van de islam begon. De islam is onlosmakelijk verbonden met Mohammed, die via de Koran en de overleveringen de basis vormt van wat moslims geloven. Vanuit het oogpunt van de moslim wordt kritiek op de islam gezien als een afwijzing van Mohammed als (laatste) profeet of afwijzing van de Koran als onfeilbaar en van de hemel neergezonden boodschap van God. Dit vrome respect, samen met zeer strenge wetten tegen geloofsafval en voor de eventuele afvallige (als hij niet gedood wordt) sociale verbanning door de islamitische gemeenschap, ontmoedigt interne kritiek vanuit de islamitische gemeenschap zelf. Kritiek op de islam is daarom, net als bij elke religie die hartstochtelijk wordt aangehangen, vaker afkomstig van niet-gelovigen of personen die een andere religie aanhangen, zonder ooit geheel afwezig te zijn geweest in islamitische kring. Net als bij de meeste andere religies heeft deze kritiek filosofische, ethische, politieke en theologische gronden. Lees verder...


Uitgelicht Christendom

NativityChristmasLights2.jpg

Kerstmis (veelal zo aangeduid door katholieken), kerst(feest) (veelal zo aangeduid door protestanten) of het geboortefeest van de Heer is een belangrijk christelijk feest in het kerkelijk jaar.

Met Kerstmis wordt door christenen de geboorte van Jezus-Christus gevierd. De evangeliën van Lucas en Matteüs beschrijven de geboorte van Jezus. Vooral Lucas geeft brede aandacht aan de geboorte van Jezus in Bethlehem.

Het kerstfeest wordt in de westers-christelijke wereld en in sommige Kerken van het Oosters christendom gevierd op 25 december. In die Oosterse kerken die de Juliaanse kalender gebruiken voor de liturgische kalender (zoals de Russisch-orthodoxe Kerk), wordt het 13 dagen later gevierd. In veel streken zijn er tevens speciale vieringen op de avond ervoor (kerstavond, middernachtsmis) en/of op de dag erna. In West-Europa wordt 25 december als eerste kerstdag en 26 december als tweede kerstdag beschouwd. Lees verder… >>


[bewerk]

Uitgelicht Steden Benelux

De Domtoren

Utrecht is de hoofdstad van de gelijknamige provincie en de vierde stad van Nederland. De agglomeratie Utrecht is een stedelijk, vrijwel aaneengesloten gebied in Midden-Nederland. Het gebied ligt in zijn geheel in de gelijknamige provincie Utrecht en de agglomeratie is onderdeel van de Randstad. Samen met het Gooi en de omgeving van Amersfoort behoort het tot de oostflank van de Randstad. De agglomeratie kent een totaal aantal inwoners van 566.500 (2001-2003), waarvan er 275.000 in de gemeente Utrecht wonen.

Utrecht ligt centraal in Nederland en in de provincie Utrecht. De stad is ontstaan aan de Rijn, toen de hoofdarm van die rivier de loop van de huidige Kromme Rijn en Oude Rijn volgde. Op de plek van het huidige Domplein lag een Romeins castellum. Tegenwoordig stroomt een bescheiden Kromme Rijn in het oosten Utrecht binnen om de stadsgrachten als Vecht (noordelijk) en Leidse Rijn (westelijk) te verlaten.

Utrecht is bijna 2000 jaar oud en is ontstaan als Romeinse legerplaats aanvankelijk Traiectum geheten, na 870 soms Ultra Traiectum. Toen was het een grenspost bij een doorwaadbare plaats (Trecht), benedenstrooms (Uut) gelegen. Daarmee kon de handelsweg tussen Keulen en Engeland beschermd worden.

De stad is zeer centraal gelegen op een knooppunt van weg-, spoor- en waterwegen, waardoor het een toonaangevende beurzen- en conferentiestad is. De stad huisvest de grootste universiteit van Nederland en het hoofdkantoor van de Nederlandse Spoorwegen. Utrecht is de zetel van een oud-katholieke en van een rooms-katholieke aartsbisschop (zie aartsbisdom Utrecht). Het is een van de oudste steden van Nederland met een belangrijk historisch centrum. Vanwege de Domtoren, beeldmerk van de stad en met 112,30 meter de hoogste kerktoren van Nederland, wordt de stad ook wel de Domstad genoemd.

Uitgelicht Steden Internationaal

Parlement

Wenen (Duits: Wien) is de hoofdstad van Oostenrijk, gelegen aan de Donau. Het heeft 1.631.082 inwoners (2005), en is daarmee veruit de grootste stad en het cultureel en politiek centrum van Oostenrijk. Internationale organisaties die hun hoofdkwartier in Wenen hebben zijn UNIDO, OPEC en het Internationaal Atoomenergie Agentschap. Deze organisaties zijn gevestigd in "UNO-City", een kantorenstad op de Donauinsel, het eiland tussen het Donaukanaal en de Donau.

In 15 v.Chr. stichtten de Romeinen op de plaats van de huidige binnenstad een militaire post tegen de Germanen met de naam Vindobona. Rond deze post groeide een stad. In 1221 kreeg Wenen stadsrechten en werd een stadmuur opgetrokken. Daarna groeide het snel uit tot een belangrijk handelsknooppunt. In 1278 kwamen Wenen en Oostenrijk onder het huis Habsburg. In 1438 werd hertog Albrecht V tot koning Albrecht II van het Heilige Roomse Rijk gekozen, en werd Wenen rijkshoofdstad. In 1469 werd Wenen bisschopszetel, en in 1526, toen Hongarije en Bohemen onder de heerschappij van de Habsburgers gekomen waren, werd Wenen keizersstad.

Wenen is lange tijd een centrum van klassieke muziek en opera geweest. De stad telt vele bouwwerken uit de barok, maar ook uit andere stijlperioden. Het zomerpaleis van de Oostenrijkse keizers, Schönbrunn, had de intentie Versailles naar de kroon te steken. Hoewel het kleiner is dan de Franse tegenhanger blijft het groot en indrukwekkend. De Stephansdom, gebouwd in de 12e eeuw, kardinaalszetel, is ook vermeldenswaard. De binnenstad van Wenen staat op de werelderfgoedlijst van UNESCO.

Buiten de vele monumentale paleizen en kerken biedt Wenen nog meer toeristische attracties.

Uitgelicht Sport

Martina Sáblíková tijdens het maken van een overstap
Martina Sáblíková tijdens het maken van een overstap

Schaatsen is het zich voortbewegen op dunne, rechte ijzers (schaatsen) over ijs. Schaatsen kan zowel op natuur- als op kunstijs beoefend worden. Het woord schaatssport duidt meer op het wedstrijdschaatsen.

Sinds de opening van de eerste kunstijsbaan in 1960 en de eerste overdekte baan in 1985 wordt een groot deel van de schaatswedstrijden verreden op kunstijs. Enkele banen, welke op grote hoogte of in koude gebieden liggen, bieden nog buitenijs aan, maar dit wordt ook kunstmatig bijgehouden. De schaatsbanen van Calgary en Salt Lake City zijn zogenoemde hooglandbanen. Deze liggen op meer dan 1000 meter boven de zeespiegel, waardoor de luchtdruk er lager is dan op andere (laagland)banen en er sneller gereden kan worden. De meeste wereldrecords zijn op een van beide banen gereden.

Samen met Noorwegen, Duitsland, Italië, Rusland, Verenigde Staten, Japan, Canada, China, Zuid-Korea en in mindere mate Zweden, Finland, Oostenrijk, Polen en Zwitserland mag Nederland zich tot de grote schaatsnaties rekenen. Enkele andere landen zoals Frankrijk doen weliswaar mee met de grote toernooien, maar gooien nog geen hoge ogen. >>lees verder


Uitgelicht Toerisme

Een onafhankelijke boekhandel in Parijs
Een onafhankelijke boekhandel in Parijs

Boekhandeltoerisme is een vorm van cultuurtoerisme die onafhankelijke boekhandels als reisbestemming aanziet. Oorspronkelijk steunde dit type toerisme de onafhankelijke boekhandels die het zeer moeilijk hadden door de opkomst van grote ketens en het online verkopen van boeken.

Dit project werd in 2003 gestart door Larry Portzline uit Pennsylvania die "boekhandelreizen" organiseerde en dit herkende als mogelijke reisvorm. Hij promootte dit concept met een boek en een website. Hierna begonnen allerlei andere groepen gelijkaardige trips aan te bieden. Die hielden vaak bezoeken aan onafhankelijke signeersessies, huizen van auteurs, en historische sites in. De Southern California Booksellers Associationen de Northern California Independent Booksellers Association lastten vanaf 2005-2006 "boekhandelreizen" naar Los Angeles, San Diego en San Francisco in.

Portzline reisde door het land en in de herfst van 2006 richtte hij de National Council on Bookstore Tourism op, een organisatie die samenwerkt met onafhankelijke boekhandels, bibliotheken, lesgevers, boekenbeurzen, de reisindustrie...

Uitgelicht Bestuurskunde

Woodrow Wilson

Woodrow Wilson was in de Verenigde Staten de eerste belangrijke bestuurskundige. De latere President schreef in 1887 een artikel waarin hij vier zaken bepleit:

  • Scheiding tussen politiek en bestuur;
  • Beschouwing van de overheid vanuit een bedrijfsmatig perspectief;
  • Vergelijkende analyse tussen politieke en private organisaties en politieke stelsels;
  • Het bereiken van effectief management door ambtenaren op te leiden en hun kwaliteit te beoordelen.

Lees verder

Uitgelicht Ridderorden

Generaal Maxwell D. Taylor RMWO met 38 batons
Generaal Maxwell D. Taylor RMWO met 38 batons

Een baton is een langwerpig stukje materiaal dat met de stof van een onderscheiding of ridderorde overtrokken is en op een uniform wordt gedragen om het bezit van een onderscheiding aan te duiden. Tot in de 18e eeuw werden ridderorden dagelijks gedragen, men droeg dus de kruisen van de orde aan hun linten " en sautoir" om de hals, aan een lintje in het knoopsgat of aan een grootlint over de schouder op de heup. In de napoleontische tijd ziet men de herenkleding soberder worden, de heren droegen nu, in uniform of op hun geklede jas ook wel een klein lint of een rozet in de kleur van de onderscheiding. Daaruit is het gebruik ontstaan om batons te dragen.


Uitgelicht Bier

Stiftskirche Engelszell.jpg

Engelszell is een Oostenrijks trappistenbier.

Het bier wordt sinds 2012 gebrouwen in de brouwerij van Stift Engelszell te Engelhartszell an der Donau, het enige trappistenklooster in Oostenrijk. De bieren werden vernoemd naar twee voormalige abten van de abdij. Gregorius Eisvogel was de eerste abt van 1931 tot 1950. Benno Stumpf was abt van 1953 tot 1966.
De Internationale Vereniging Trappist maakte op 15 oktober bekend dat deze bieren het logo "Authentic Trappist Product" mogen dragen.

Varianten

  • Gregorius, bruin bier met een alcoholpercentage van 10% (22° Plato)
  • Benno, amberkleurig bier met een alcoholpercentage van 7% (17° Plato)


Uitgelicht Psychologie

Het McGurk-effect is een psychoakoestisch effect dat optreedt in bepaalde gevallen waarbij de visuele eigenschappen van natuurlijke spraakproductie niet overeenkomen met de auditieve aspecten daarvan, waarbij de interpretatie van de hoorder wordt beïnvloed door beide en en een illusionair resultaat ontstaat. Het effect is genoemd naar Harry McGurk, die onderzoek verrichtte naar de waarneming van spraak bij taallerende kinderen en die het tijdens experimenten ontdekte.

Het McGurk effect demonstreert dat bij de perceptie van spraak de interpretatie die in de menselijke hersenen plaatsvindt van cruciaal belang is voor die perceptie, en dat wat mensen horen voor een groot deel beïnvloed wordt door wat zij zien.

Het effect werd in 1976 gepubliceerd door Harry McGurk en John MacDonald in een artikel genaamd: "Hearing Lips and Seeing Voices" in Nature, 264, en gaf een aanzet tot uitgebreid onderzoek in die richting.

>>lees meer>>

[bewerk]

Uitgelicht Esoterie

Afbeelding van Hermes Trismegistus
Afbeelding van Hermes Trismegistus

De term westerse esoterie bestrijkt een breed spectrum aan esoterische stromingen in de westerse cultuurgeschiedenis. Het gaat met name om westerse opvattingen over esoterie sinds de renaissance tot heden. Hierbij kunnen ruwweg twee filosofisch-religieuze tradities worden onderscheiden (neoplatonisme en hermetisme), drie 'traditionele wetenschappen' (astrologie, magie of magia, en alchemie), en een stroming van theosofische speculaties (kabbala). Neoplatonisme, hermetisme en gnosticisme zijn de vroegste hellenistische bronnen waaruit renaissancemagie en christelijke kabbala ontsproten. Zij vormden samen dan weer de inspiratie voor latere stromingen binnen de westerse esoterie, zoals rozenkruisers, christelijke theosofie, het 19e-eeuwse occultisme, spiritisme, de 20e-eeuwse newagebeweging, en andere vormen van moderne alternatieve spiritualiteit.


P social sciences.png
Portalen
Portal.svg
Hulp-en-beheerportaal · Gebruikersportaal · Navigatieportaal · In het nieuws
Biologie · Geschiedenis · Kunst & Cultuur · Landen & Volken · Mens & Maatschappij · Politiek · Religie · Sport · Taal · Wetenschap & Technologie
Portaal van de week: Oost-Europa
{{bottomLinkPreText}} {{bottomLinkText}}
Portaal:Mens & maatschappij
Listen to this article

This browser is not supported by Wikiwand :(
Wikiwand requires a browser with modern capabilities in order to provide you with the best reading experience.
Please download and use one of the following browsers:

This article was just edited, click to reload
This article has been deleted on Wikipedia (Why?)

Back to homepage

Please click Add in the dialog above
Please click Allow in the top-left corner,
then click Install Now in the dialog
Please click Open in the download dialog,
then click Install
Please click the "Downloads" icon in the Safari toolbar, open the first download in the list,
then click Install
{{::$root.activation.text}}

Install Wikiwand

Install on Chrome Install on Firefox
Don't forget to rate us

Tell your friends about Wikiwand!

Gmail Facebook Twitter Link

Enjoying Wikiwand?

Tell your friends and spread the love:
Share on Gmail Share on Facebook Share on Twitter Share on Buffer

Our magic isn't perfect

You can help our automatic cover photo selection by reporting an unsuitable photo.

This photo is visually disturbing This photo is not a good choice

Thank you for helping!


Your input will affect cover photo selection, along with input from other users.

X

Wikiwand 2.0 is here 🎉! We've made some exciting updates - No worries, you can always revert later on