For faster navigation, this Iframe is preloading the Wikiwand page for Sintjohannesga.

Sintjohannesga

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie

Sintjohannesga
Plaats in Nederland
Vlag van Nederland
Sintjohannesga (Friesland)

Sintjohannesga
Situering
Provincie
Vlag Friesland
Friesland
Gemeente
Vlag De Friese Meren
De Friese Meren
Coördinaten 52° 56′ NB, 5° 51′ OL
Algemeen
Inwoners
(2021-01-01)
1.270[1]
Overig
Postcode 8464
Netnummer 0513
Woonplaatscode 2508
Belangrijke verkeersaders A6 A7 N924
Detailkaart
Kaart van Sintjohannesga
Locatie in de voormalige gemeente Scharsterland
Foto's
Sintjohannesga
Sintjohannesga
Portaal 
Portaalicoon
 
Nederland
Friesland

Sintjohannesga (Fries: Sint-Jânsgea) is een dorp in de gemeente De Friese Meren, in de Nederlandse provincie Friesland.

Het ligt ten westen van Heerenveen, tussen Rottum en Rotsterhaule en nabij het Nannewijd. Het vormt samen met Rotsterhaule een tweelingdorp. De twee plaatsen zijn ook met elkaar vergroeid. Daarnaast wordt er veel samengewerkt met het naastgelegen Rohel en daarom spreekt men ook van een drielingsdorp.

In 2021 telde het dorp Sintjohannesga 1.270 inwoners. Onder het dorp valt ook een klein deeltje van de buurtschap Onland. De los gelegen buurt van de Hoge Dijk werd ook wel als Sint Johannesgaaasterhoogedijk geduid maar wordt als onderdeel gezien van het dorp zelf. Het dorp wordt in de volksmond Sint Jut genoemd, van oorsprong schertsend bedoeld.

Geschiedenis

Het dorp is ontstaan als een satellietnederzetting van het dorp Rottum, dat de ontginningsbasis was van het omliggende gebied. Het dorp werd in 1408 vermeld als Sint Jansga, in 1412 als Sente Johansgoe, in 1538 als Sinte Jansgae, in 1542-1544 als Sinte Johannisgae en in 1664 als S. Iohannisgae. De spelling Sintjohannesga dateert uit de jaren 70 van de twintigste eeuw toen de toenmalige PTT deze naam aannam. Dit leidde er uiteindelijk toe dat de plaatsnaam naar deze spelling werd omgezet.

Het dorp kende in de 18e eeuw al een vrij dichte kern, waarbij het opvallend was dat de kerk van het dorp buiten deze kern was gelegen. In het gebied vond in het verleden veel vervening plaats. Gietersen vestigden zich hier ook in de tweede helft van de 18e eeuw om veen af te graven. Het gebied werd erg nat en liep bij slecht weer helemaal onder water, het werd het Onland genoemd. De polder is echter drooggemalen door vier molens, de laatst overgebleven molen is door de bevolking van sloop gered, genaamd De Hersteller.

Tot 1934 behoorde Sintjohannesga tot de gemeente Schoterland, waarna het onderdeel werd van de gemeente Haskerland. In 1984 ging het over naar de nieuwe Skarsterlân en deze ging in 2014 over in de gemeente De Friese Meren.

Naamgeving

Over de naamgeving van het dorp zijn meerdere versies in omloop:

  • In vroeger tijden was er nog geen kerk in Sintjohannesga, er was wel een kapel in Rotsterhaule gevestigd. Deze Roomse kapel van het Hasker Convent-klooster (uit Haskerdijken) heeft ooit gestaan op de hoek van de Streek en de Lange Dijk. Sintjohannesga werd toen nog aangeduid als gea (gebied) en had nog geen eigennaam. De inwoners van het gea moesten belasting afdragen aan Sint Jan (rond 1300 stond er een klooster in Sneek van de Sint Janshospitaalridders) en daarom werd het Sint Jansga genoemd.
  • Een andere uitleg is dat de inwoners rond 1600 belasting moesten betalen aan bisschop Jan van Utrecht.
  • Sintjohannesga is genoemd naar de kerk in het dorp, die gewijd is aan de heilige apostel Johannes. Deze kerk uit 1864 is door brand verwoest en in 1963 is de huidige kerk gebouwd.

Bakkerijen

In de jaren 50 van twintigste eeuw woonden en werkten aan de Streek in het tweelingdorp wel tien verschillende bakkers. Een mogelijke uitleg is dat bakkers jonge knechten in dienst namen. Als deze knechten na jaren dienst goed opgeleid waren, werden ze te duur en begonnen zij een eigen bakkerij. De meeste van die bakkerijen zijn in de jaren zestig verdwenen, maar de zaken die overbleven zijn opgenomen in grotere bakkersbedrijven. De koekfabriek van Sintjohannesga, Wieger Ketellapper (onderdeel van Koninklijke Peijnenburg B.V.), is bekend in heel Nederland, evenals de roggebroodfabriek van Van Dijk, en in Rotsterhaule de koek- en pepernotenfabriek van Modderman.

Natuur

Ten zuiden van Sintjohannesga liggen de scharrenlanden in de Groote Sintjohannesgaaster Veenpolder. Aan de westelijke rand van dat gebied ligt het natuurreservaat Oosterschar.

Onderwijs

Het dorp heeft een eigen basisschool, de christelijke basisschool CBS De Trieme. Net over de dorpsgrens, in Rotsterhaule staat ook nog de Openbare basisschool De Schakel. Aan de Hoge Dijk is er de Kappersvakschool Noord Oost gevestigd.

Sport

De voetbalvereniging DWP werd gestart in 1947 in Rohel op de grens met Rotsterhaule maar sinds 1976 in Sintjohannesga gevestigd. In 1988 werd volleybalvereniging IVO opgericht. Verder kent het dorp een eigen gymvereniging, ODI en de ijsclub Eensgezindheid. Net over dorpsgrens met Rotsterhaule heeft Tennisvereniging Sintjohannesga e.o. met een aantal buitenbanen.

Openbaar vervoer

Geboren

Zie ook

Zie de categorie Sintjohannesga van Wikimedia Commons voor mediabestanden over dit onderwerp.

{{bottomLinkPreText}} {{bottomLinkText}}
Sintjohannesga
Listen to this article

This browser is not supported by Wikiwand :(
Wikiwand requires a browser with modern capabilities in order to provide you with the best reading experience.
Please download and use one of the following browsers:

This article was just edited, click to reload
This article has been deleted on Wikipedia (Why?)

Back to homepage

Please click Add in the dialog above
Please click Allow in the top-left corner,
then click Install Now in the dialog
Please click Open in the download dialog,
then click Install
Please click the "Downloads" icon in the Safari toolbar, open the first download in the list,
then click Install
{{::$root.activation.text}}

Install Wikiwand

Install on Chrome Install on Firefox
Don't forget to rate us

Tell your friends about Wikiwand!

Gmail Facebook Twitter Link

Enjoying Wikiwand?

Tell your friends and spread the love:
Share on Gmail Share on Facebook Share on Twitter Share on Buffer

Our magic isn't perfect

You can help our automatic cover photo selection by reporting an unsuitable photo.

This photo is visually disturbing This photo is not a good choice

Thank you for helping!


Your input will affect cover photo selection, along with input from other users.