For faster navigation, this Iframe is preloading the Wikiwand page for Łazy (Orłowa).

Łazy (Orłowa)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii

Ten artykuł dotyczy części miasta Orłowej w Czechach. Zobacz też: inne znaczenia tego słowa.
Łazy
Lazy
Część miasta Orłowej
Ilustracja

Polskie Gimnazjum w 1975
Państwo

 Czechy

Kraj

Flag of Moravian-Silesian Region.svg
morawsko-śląski

Powiat

Karwina

Miasto

Orłowa

W granicach Orłowej

1946

Powierzchnia

5,97 km²

Populacja (2010)
• liczba ludności


274

• gęstość

45,9 os./km²

Kod pocztowy

735 11

Położenie na mapie kraju morawsko-śląskiego
Mapa konturowa kraju morawsko-śląskiego, po prawej znajduje się punkt z opisem „ŁazyLazy”
Położenie na mapie Czech
Mapa konturowa Czech, po prawej znajduje się punkt z opisem „ŁazyLazy”
Ziemia49°50′20″N 18°25′06″E/49,838889 18,418333
Portal Czechy

Łazy[1] (czes. Lazy i, niem. Lazy) – część miasta Orłowej w kraju morawsko-śląskim, w powiecie Karwina w Czechach. Jest to także gmina katastralna o nazwie Lazy u Orlové (Łazy koło Orłowej) i powierzchni 597,4 ha[2]. Liczy 274 mieszkańców[3], a w 2010 odnotowano 345 adresów[4].

Ludność

W latach 1869-2001[5]:

Rok 1869 1880 1890 1900 1910 1921 1930 1950 1961 1970 1980 1991 2001
Liczba ludności 1072 1516 2171 5782 7896 8071 7869 6938 4966 2460 1074 453 317

Historia

Miejscowość po raz pierwszy wzmiankowana została w łacińskim dokumencie Liber fundationis episcopatus Vratislaviensis (pol. Księga uposażeń biskupstwa wrocławskiego), spisanej za czasów biskupa Henryka z Wierzbna ok. 1305 w szeregu wsi zobowiązanych do płacenia dziesięciny biskupstwu we Wrocławiu, w postaci item in Lazy villa Paczconis[6][7][8]. Zapis ten (brak określenia liczby łanów, z których będzie płacony podatek) wskazuje, że wieś była w początkowej fazie powstawania (na tzw. surowym korzeniu), co wiąże się z przeprowadzaną pod koniec XIII wieku na terytorium późniejszego Górnego Śląska wielką akcją osadniczą (tzw. łanowo-czynszową) a została założona prawdopodobnie w akcji kolonizacyjnej przeprowadzonej przez powstały w 1268 klasztor Benedyktynów w Orłowej[9]. Ponadto określenie Lazy wioska Paska sugerowało, że w regionie istniała inna wieś o tej samej nazwie (mianowicie Łazy k. Skoczowa). Wieś politycznie znajdowała się wówczas w granicach utworzonego w 1290 piastowskiego (polskiego) księstwa cieszyńskiego, będącego od 1327 lennem Królestwa Czech, a od 1526 roku w wyniku objęcia tronu czeskiego przez Habsburgów wraz z regionem aż do 1918 roku w monarchii Habsburgów (potocznie Austrii).

W 1619 została zakupiona przez rodzinę Bludowskich, którzy odsprzedali ją w 1833[10].

W Łazach w 1876 roku znajdowała się szkoła z klasą polsko oraz niemieckojęzyczną, w której uczyło się 116 dzieci[11].

W 1869 wieś liczyła 1072 mieszkańców, lecz wraz z rozwojem ciężkiego przemysłu w Zagłębiu Ostrawsko-Karwińskim, a szczególnie uruchomieniu Kopalni Łazy, liczba ta zaczęła rosnąć. Według austriackiego spisu ludności z 1900 w 429 budynkach w Łazach na obszarze 589 hektarów mieszkało 5782 osób, co dawało gęstość zaludnienia równą 981,7 os./km². z tego 3834 (66,3%) mieszkańców było katolikami, 1798 (31,1%) ewangelikami a 150 (2,6%) wyznawcami judaizmu, 4660 (80,6%) było polsko-, 921 (15,9%) czesko- a 123 niemieckojęzycznymi[12]. Do 1910 roku liczba budynków wzrosła do 579 a mieszkańców do 7896, z czego 7817 było zameldowanych na stałe, 5717 (72,4%) było katolikami, 2034 (25,8%) ewangelikami, 15 (0,2%) kalwinistami, 115 (1,5%) żydami, 15 (0,2%) wyznawcami innych religii, 3829 (48,5%) czesko-, 3804 (48,2%) polsko-, 181 (2,3%) niemieckojęzycznymi a 3 posługiwało się innym językiem[13].

Po podziale Śląska Cieszyńskiego w 1920 miejscowość znalazła się w granicach Czechosłowacji, zaś w 1938 została wraz z resztą Zaolzia zaanektowana przez Polskę a jej burmistrzem został Jan Szuścik. Podczas II wojny światowej w granicach hitlerowskich Niemiec, po wojnie przywrócona Czechosłowacji. W 1946 stała się częścią Orłowej. W następnych dekadach liczba mieszkańców zaczęła spadać, W 1950 mieszkało tu 6938 osób, 11 lat później 4966, w 1970 2640 a w 1991 już tylko 453.[5] Łazy w znacznym stopniu zostały zniszczone przez działania górnicze.

Z Łaz pochodzili polscy pisarze Karol Piegza i Gustaw Przeczek.

Zobacz też

Przypisy

  1. Nazewnictwo geograficzne świata. Zeszyt 11. Europa, Część I, 2009 Publikacja w formacie PDF
  2. Informace o katastrálním území Lazy u Orlové (cz.). [dostęp 2010-10-03].
  3. Faktografické údaje (cz.). 2010-10-03. [dostęp 2010-10-03]. [zarchiwizowane z tego adresu (2010-04-26)].
  4. Adresy v České republice (cz.). 2010-10-03. [dostęp 2010-10-03].
  5. a b Český statistický úřad: Historický lexikon obcí ČR 1869–2005 – 1. díl (cz.). czso.cz, 2008-08-20. s. 720-721. [dostęp 2010-10-14].
  6. Śląsk Cieszyński w średniowieczu (do 1528). Idzi Panic (redakcja). Cieszyn: Starostwo Powiatowe w Cieszynie, 2010, s. 296. ISBN 978-83-926929-3-5.
  7. Liber fundationis episcopatus Vratislaviensis online
  8. H. Markgraf, J. W. Schulte, "Codex Diplomaticus Silesiae T.14 Liber Fundationis Episcopatus Vratislaviensis", Breslau 1889
  9. I. Panic, 2010, s. 430
  10. Janusz Spyra, Szlachecka rodzina Bludowskich z Dolnych Bludowic herbu Kozioł i zabytki sztuki z nią związane, „Familia Silesiae”, 1, Cieszyn 1997, s. 14-26, ISBN 83-88204-00-9 (pol.).
  11. Łazy - Słownik geograficzny Królestwa Polskiego
  12. Gemeindelexikon der im Reichsrate vertretenen Königreiche und Länder, bearbeitet auf Grund der Ergebnisse der Volkszählung vom 31. Dezember 1900, XI. Schlesien. Wien: 1906. (niem.)
  13. Ludwig Patryn (ed): Die Ergebnisse der Volkszählung vom 31. Dezember 1910 in Schlesien. Troppau: 1912. (niem.)

Bibliografia

{{bottomLinkPreText}} {{bottomLinkText}}
Łazy (Orłowa)
Listen to this article

This browser is not supported by Wikiwand :(
Wikiwand requires a browser with modern capabilities in order to provide you with the best reading experience.
Please download and use one of the following browsers:

This article was just edited, click to reload
This article has been deleted on Wikipedia (Why?)

Back to homepage

Please click Add in the dialog above
Please click Allow in the top-left corner,
then click Install Now in the dialog
Please click Open in the download dialog,
then click Install
Please click the "Downloads" icon in the Safari toolbar, open the first download in the list,
then click Install
{{::$root.activation.text}}

Install Wikiwand

Install on Chrome Install on Firefox
Don't forget to rate us

Tell your friends about Wikiwand!

Gmail Facebook Twitter Link

Enjoying Wikiwand?

Tell your friends and spread the love:
Share on Gmail Share on Facebook Share on Twitter Share on Buffer

Our magic isn't perfect

You can help our automatic cover photo selection by reporting an unsuitable photo.

This photo is visually disturbing This photo is not a good choice

Thank you for helping!


Your input will affect cover photo selection, along with input from other users.