For faster navigation, this Iframe is preloading the Wikiwand page for Parafia Ewangelicko-Augsburska w Wiśle.

Parafia Ewangelicko-Augsburska w Wiśle

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii

Parafia Ewangelicko-Augsburska w Wiśle
Ilustracja

kościół parafialny
Państwo

 Polska

Siedziba

Wisła

Adres

ul. 1 Maja 49, 43-460 Wisła

Data powołania

1782

Wyznanie

luteranizm

Kościół

Ewangelicko-Augsburski w RP

Diecezja

cieszyńska

Kościół

Kościół Ewangelicko-Augsburski apostołów Piotra i Pawła w Wiśle

Proboszcz

ks. Waldemar Szajthauer

Położenie na mapie miasta Wisła
Mapa konturowa miasta Wisła, po lewej nieco u góry znajduje się punkt z opisem „Parafia Ewangelicko-Augsburska w Wiśle”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, na dole znajduje się punkt z opisem „Parafia Ewangelicko-Augsburska w Wiśle”
Położenie na mapie województwa śląskiego
Mapa konturowa województwa śląskiego, na dole znajduje się punkt z opisem „Parafia Ewangelicko-Augsburska w Wiśle”
Położenie na mapie powiatu cieszyńskiego
Mapa konturowa powiatu cieszyńskiego, blisko centrum po prawej na dole znajduje się punkt z opisem „Parafia Ewangelicko-Augsburska w Wiśle”
Ziemia49°39′13,1″N 18°51′38,3″E/49,653639 18,860639
Strona internetowa

Parafia Ewangelicko-Augsburska w Wiśleparafia luterańska w Wiśle, należąca do diecezji cieszyńskiej. Ma siedzibę w centrum miasta, gdzie też znajduje się jej kościół parafialny. W 2019 liczyła 2822 wiernych[1].

Historia

Początki zboru (parafii) luterańskiej w Wiśle związane są z wydaniem przez cesarza Józefa II Habsburga Patentu Tolerancyjnego w 1781. 18 czerwca 1782 pastor cieszyński Bartelmus poświęcił miejsce pod budowę drewnianego domu modlitwy, gotowego już jesienią 1782. Pierwszym pastorem został Samuel Kosany z Bańskiej Bystrzycy na Górnych Węgrzech (1782-1788), następnie Andrzej Lihocki, również z Węgier (1788-1794), potem Wilhelm Andrzej Bystroń, który w 1802 przeniósł się do Ustronia, po nim Jan Rakowski (1802-1818), za którego wybudowano plebanię w latach 1805-1807[2]. W 1818 ze Spiszu przybył pastor Michał Kupferschmid, który nauczył się w Wiśle języka polskiego z Biblii. Za jego pastorowania powstał cmentarz (1819), nowa szkoła na miejscu poprzedniej drewnianej (1825), a także wybudowany w latach 1833-1838 nowy murowany dom modlitwy, obecny kościół apostołów Piotra i Pawła.

Patent Tolerancyjny ustanowił również strukturę oficjalnie działającego Kościoła ewangelickiego w Przedlitawii. Wszystkie zbory zostały podległe konsystorzowi powstałemu w 1784 w Cieszynie a w 1785 przeprowadzonemu do Wiednia. W 1784 powstała superintendentura dla Moraw, Śląska i Galicji. W 1807 powstał seniorat śląski, któremu z czasem podległe zostały wszystkie zbory na Śląsku Austriackim.

Równouprawnienie protestantów w Cesarstwie Austriackim nastąpiło wraz z wydaniem Patentu Protestanckiego w 1861, po którym do domu modlitwy dobudowano wieżę. Pastor Kupferschmid zmarł w 1867, a proboszczem został po nim jego syn i wikary, Gustaw Kupferschmid.

Według schematyzmu kościelnego z 1875 zbór obejmował Wisłę, część Ustronia, Brenną oraz Nydek (od 1920 w Czechach) zamieszkałe przez 4679 luteran[3].

1 października 1932 Istebna stała się filią parafii w Wiśle.

W 1925 parafia zrzeszała 4 401 wiernych a w 1937 6 tysięcy z czego (303 w filiale w Istebnej)[4].

1 grudnia 1994 doszło do podziału parafii i wyodrębniły się z niej parafie w Czarnem, Głębcach, Jaworniku i Malince.

  • Plebania ewangelicka w Wiśle
    Plebania ewangelicka w Wiśle
  • Dawna szkoła ewangelicka w Wiśle
    Dawna szkoła ewangelicka w Wiśle
  • Nagrobek pastora Andrzeja Lehotskiego
    Nagrobek pastora Andrzeja Lehotskiego

Przypisy

  1. Zgromadzenie Parafialne. „Luteranin”. 1 (69), s. 38, marzec 2020. ISSN 1899-9387. 
  2. Wisła - Kościół ewangelicki
  3. Schematismus der evangelischen Kirche Augsb. und Helvet. Bekenntnisses in den im österr. Reichsrathe vertretenen Königreichen und Ländern. Wien: 1875.
  4. Stefan Król: W: Śląsk Cieszyński w latach 1918-1945. Red. Krzysztof Nowak. Cieszyn: Starostwo Powiatowe w Cieszynie, 2015, s. 251

Bibliografia

{{bottomLinkPreText}} {{bottomLinkText}}
Parafia Ewangelicko-Augsburska w Wiśle
Listen to this article

This browser is not supported by Wikiwand :(
Wikiwand requires a browser with modern capabilities in order to provide you with the best reading experience.
Please download and use one of the following browsers:

This article was just edited, click to reload
This article has been deleted on Wikipedia (Why?)

Back to homepage

Please click Add in the dialog above
Please click Allow in the top-left corner,
then click Install Now in the dialog
Please click Open in the download dialog,
then click Install
Please click the "Downloads" icon in the Safari toolbar, open the first download in the list,
then click Install
{{::$root.activation.text}}

Install Wikiwand

Install on Chrome Install on Firefox
Don't forget to rate us

Tell your friends about Wikiwand!

Gmail Facebook Twitter Link

Enjoying Wikiwand?

Tell your friends and spread the love:
Share on Gmail Share on Facebook Share on Twitter Share on Buffer

Our magic isn't perfect

You can help our automatic cover photo selection by reporting an unsuitable photo.

This photo is visually disturbing This photo is not a good choice

Thank you for helping!


Your input will affect cover photo selection, along with input from other users.